STAN PRAWNY NA 30 MARCA 2026

Zgodnie z obecnymi przepisami przedszkola publiczne, podobnie jak inne jednostki sektora finansów publicznych, mogą zostać zobowiązane podczas udzielania zamówienia publicznego do zastosowania procedury przewidzianej w Prawie zamówień publicznych.

Nie jest to jednak regułą. Najczęściej zdarza się, że zamówienia publiczne udzielane są w nieco mniej sformalizowanym postępowaniu. W niniejszym artykule znalazły się najważniejsze informacje na temat tego, kiedy przedszkola publiczne powinny stosować zapisy ustawy oraz w jaki sposób powinno się udzielać zamówień.

Kto powinien być zamawiającym?

Podmioty zobowiązane do stosowania Prawa zamówień publicznych zostały określone w art. 4 tego aktu. W pkt 1 wskazano, że wśród nich znalazły się jednostki sektora finansów publicznych w rozumieniu przepisów o finansach publicznych. Oznacza to, że są wśród nich zarówno jednostki samorządu terytorialnego, będące organami prowadzącymi przedszkola, jak i same przedszkola.

Podmiotem udzielającym zamówienia publicznego na rzecz przedszkola, zwłaszcza gdy chodzi o poważniejsze zamówienia, jest zwykle organ prowadzący. Może on samodzielnie przeprowadzić całe postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego i w takim przypadku dyrektor przedszkola nie uczestniczy w czynnościach wynikających z ustawy, zgodnie z którą zasadą jest, że postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego przygotowuje i przeprowadza zamawiający, natomiast istnieje możliwość powierzenia przez niego tzw. pomocniczych działań zakupowych własnej jednostce organizacyjnej (np. przedszkolu) lub osobie trzeciej. W takiej sytuacji podmioty wykonujące pomocnicze działania zakupowe działają jako pełnomocnicy zamawiającego.

Ustawodawca jedynie na zasadzie przykładu wskazał, na czym polegają „pomocnicze działania zakupowe”, wymieniając w art. 37 ust. 3 Prawa zamówień publicznych:

• zapewnienie infrastruktury technicznej umożliwiającej zamawiającemu udzielanie zamówień lub zawieranie umów ramowych,
• doradztwo dotyczące planowania, przygotowania lub przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia lub organizacji konkursu,
• przygotowanie postępowania o udzielenie zamówienia,
• przeprowadzenie postępowania o udzielenie zamówienia w imieniu i na rzecz zamawiającego.

Katalog powyższych pomocniczych działań zakupowych nie jest zamknięty, co oznacza, że zamawiający może obarczyć przedszkole także innymi obowiązkami, ale – jak sugeruje przepis – powinny one stanowić wyłącznie funkcje pomocnicze względem głównych działań podejmowanych przez zamawiającego.

Jednocześnie przedszkola publiczne, począwszy od 2011 r., funkcjonują w formie jednostek budżetowych, co oznacza, że mogą być samodzielnym podmiotem udzielającym zamówień publicznych na podstawie ustawy. W takiej sytuacji dyrektor przedszkola odgrywa rolę kierownika zamawiającego w rozumieniu art. 7 pkt 7 Prawa zamówień publicznych. Zgodnie z jego art. 52 ust. 1 za przygotowanie i przeprowadzenie postępowania o udzielenie zamówienia odpowiada kierownik zamawiającego. Do obowiązków dyrektora należy również podpisanie umowy o udzielenie zamówienia publicznego. Jeśli w planie finansowym jednostki oświatowej – przedszkola publicznego – została zagwarantowana większa kwota, np. na remont budynku, nie będzie już potrzeby, aby organ prowadzący upoważniał w szczególny sposób dyrektora placówki do przeprowadzania procedury zamówienia publicznego. Dyrektor, jako osoba pełniąca funkcję kierownika zamawiającego (przedszkola), może samodzielnie przygotować i przeprowadzić całe postępowanie.

Z drugiej strony należy wskazać na aktualny trend do centralizowania działań z zakresu udzielania zamówień publicznych. Artykuł 44 Prawa zamówień publicznych